projectnummer

202030
opdracht
Nieuw- en verbouw keuterboerderij

locatie

Onnen

status

Gerealiseerd, 2023

interieur ontwerp

Bulder interieurarchitect, Haren

constructeur

Projectengineering Castelein, Burgum

aannemer

Stecobouw, Steenbergen

fotografie

Ronald Zijlstra, Groningen

omschrijving

Aan de rand van het natuurgebied Appelbergen, in het buitengebied van Onnen, is een voormalig agrarisch erf met een keuterboerderij uit de jaren ’50–’60 en een schuur uit circa 1930 getransformeerd tot een eigentijdse woonplek. Het oorspronkelijke erf had nog grotendeels zijn karakteristieke structuur behouden, wat aanleiding gaf tot de ambitie om delen van de bestaande bebouwing te behouden en te hergebruiken. Na nader onderzoek bleek volledige instandhouding echter niet haalbaar, waardoor is gekozen voor een nieuwbouwopgave waarin de ruimtelijke logica van het erf als uitgangspunt is genomen.

Het nieuwe ontwerp respecteert de contouren en de opbouw van het oorspronkelijke erf, maar positioneert de bebouwing iets verder van de weg om ruimte te creëren voor een rustigere overgang naar het landschap. De bestaande structuren zijn opnieuw geïnterpreteerd als een ensemble van drie hoofdvolumes, verbonden door een samenhangend materiaalgebruik. Zwart verticaal houten gevelwerk vormt hierbij het bindende element en zorgt voor rust en samenhang in het geheel.

De oorspronkelijke organisatie van het erf, waarin het voorhuis zich richtte op de straat en de schuur een agrarische functie vervulde aan de achterzijde, is in de nieuwe situatie omgekeerd. De belangrijkste leefruimtes zijn nu aan de achterzijde gesitueerd, georiënteerd op zonlicht en uitzicht over het omliggende landschap. Waar voorheen de schuur lag, bevindt zich nu de woonruimte, terwijl het voormalige voorhuis is getransformeerd tot werk- en slaapgedeelte.

De architectonische uitwerking volgt de bestaande erfstructuur en de maatvoering van de oorspronkelijke bebouwing, maar vertaalt deze naar een hedendaagse interpretatie met een ingetogen en tijdloos karakter. Zowel het voormalige woonhuis als de schuur zijn bewust eenvoudig gehouden in vorm en detaillering, waardoor de leesbaarheid van het erf behouden blijft.

Waar mogelijk zijn hergebruikte materialen toegepast om de verbinding met de geschiedenis van de plek te versterken. Zo zijn traditionele dakpannen hergebruikt op het voorhuis en is de schuur uitgevoerd met een houten kapconstructie die refereert aan de oorspronkelijke agrarische bouwtraditie.

Het resultaat is een rustig en landschappelijk erf waarin oud en nieuw op een vanzelfsprekende manier in elkaar grijpen. De ingetogen architectuur, het hergebruik van materialen en de herinterpretatie van de bestaande structuur zorgen voor een samenhangend geheel dat zich zorgvuldig voegt binnen zijn cultuurhistorische en natuurlijke omgeving.